คำนิยามและอักษรย่อวิกฤต ในงานรังวัดระดับ
ในการทำงานรังวัดระดับ (Leveling) ช่างสำรวจและวิศวกรใช้คำศัพท์เฉพาะและอักษรย่อในการบันทึกและสื่อสารหน้างาน เพื่อความแม่นยำในการถ่ายทอดระดับ มีคำสำคัญที่ควรรู้ดังนี้
1. หมุดอ้างอิงและระดับความสูง (Reference Points)
- MSL (Mean Sea Level) / ระดับน้ำทะเลปานกลาง : ระนาบสมมติเริ่มต้นอ้างอิงความสูงศูนย์เมตร (0.000m.) ของประเทศไทย
- BM (Bench Mark) / หมุดระดับอ้างอิง : หมุดถาวรที่ทราบค่าระดับความสูงที่แน่นอนแล้ว ใช้เป็นจุดเริ่มต้นและจุดปิดของการรังวัดเสมอ
- TBM (Temporary Bench Mark) / หมุดระดับชั่วคราว : หมุดที่ช่างสำรวจสร้างขึ้นชั่วคราวในไซต์งานเพื่อใช้ดึงค่าระดับไปทำงาน โดยถ่ายทอดค่ามาจาก BM หลัก
2. ศัพท์การอ่านค่าไม้สต๊าฟ (Rod Readings)
- BS (Backsight) / การอ่านหลัง : ค่าที่อ่านได้บนไม้สต๊าฟซึ่งตั้งอยู่บน หมุดที่ทราบความสูงแล้ว (เช่น BM หรือจุดเลี้ยว) เป็นค่าแรกที่ส่องหลังจากตั้งสถานีกล้องใหม่
- FS (Foresight) / การอ่านหน้า : ค่าที่อ่านได้บนไม้สต๊าฟซึ่งตั้งอยู่บน หมุดถ่ายทอดระดับหรือหมุดสุดท้าย ของสถานีกล้องนั้นๆ เพื่อหาความสูงของจุดใหม่
- IS (Intermediate Foresight) / การอ่านระหว่างกลาง : ค่าระดับที่ส่องตามจุดเก็บรายละเอียดอื่นๆ ระหว่างทางที่ไม่ได้ใช้เป็นจุดเปลี่ยนถ่ายกล้อง เช่น ระดับดินเดิม หรือระดับท้องท่อ
3. ระนาบแนวกล้องและสูตรคำนวณ (Instrument Heights)
- HI (Height of Instrument) / ความสูงกล้อง : ระดับความสูงของแนวสายตากล้องระดับที่ขนานกับพื้นโลก (วัดเทียบจากระดับน้ำทะเลปานกลาง)
สูตรคำนวณ : HI = ค่าระดับของหมุดเดิม + BS
- RL (Reduced Level) / ค่าระดับ: ค่าความสูงจริงของจุดหรือหมุดนั้นๆ บนพื้นดินที่ใช้อ้างอิงในงานก่อสร้าง
สูตรคำนวณ : = RL = HI - FS (หรือ IS )
4. จุดเลี้ยวเปลี่ยนสถานีกล้อง
- TP (Turning Point) / จุดเลี้ยว : จุดชั่วคราวที่ใช้ตั้งไม้สต๊าฟเพื่อเป็นสะพานเชื่อมต่อในขณะที่จำเป็นต้องย้ายสถานีกล้องไปข้างหน้า ณ จุดนี้ ไม้สต๊าฟต้องตั้งนิ่งอยู่ที่เดิมเพื่อให้อ่านทั้งค่า FS (ส่องจากกล้องเดิม) และ BS (ส่องจากกล้องใหม่)
