หลักการแบตเตอรี่ Total Station แรงดัน ความจุ และอายุใช้งาน

1. อ่านค่าบนฉลากให้เป็นพลังงานที่ใช้ได้จริง

ทฤษฎี ฉลากแบตเตอรี่ระบุสองค่าหลัก คือแรงดันเป็นโวลต์และความจุเป็นแอมป์ชั่วโมง ทั้งสองค่าเพียงลำพังเปรียบเทียบข้ามรุ่นไม่ได้ สิ่งที่เทียบได้คือพลังงานรวม ซึ่งคำนวณจาก

E = V x Ah

ผลลัพธ์มีหน่วยเป็นวัตต์ชั่วโมง แบตเตอรี่ 7.4 โวลต์ 5.0 แอมป์ชั่วโมง จึงให้พลังงาน 37 วัตต์ชั่วโมง เท่ากับแบตเตอรี่ 11.1 โวลต์ 3.33 แอมป์ชั่วโมงพอดี แม้ตัวเลขแอมป์ชั่วโมงจะต่างกันมากก็ตาม

Spec ที่เกี่ยวข้อง ชุดแบตเตอรี่ลิเทียมไอออนของ Total Station รุ่นที่ใช้งานทั่วไปมีแรงดันอยู่ในช่วงประมาณ 7.2 ถึง 11.1 โวลต์ ความจุอยู่ในช่วงประมาณ 2.5 ถึง 5.4 แอมป์ชั่วโมง คิดเป็นพลังงานรวมประมาณ 18 ถึง 60 วัตต์ชั่วโมง

ข้อควรระวัง แบตเตอรี่ต่างแรงดันใส่แทนกันไม่ได้แม้ขั้วจะเสียบพอดี วงจรภายในออกแบบมาสำหรับช่วงแรงดันเฉพาะรุ่น การฝืนใช้ทำให้วงจรจ่ายไฟเสียหายถาวร

2. กำลังไฟที่เครื่องใช้จริง และเวลาทำงานที่คาดได้

ทฤษฎี เวลาทำงานประมาณได้จากพลังงานรวมหารด้วยกำลังไฟเฉลี่ยที่เครื่องใช้

t = E / P

เมื่อ P คือกำลังไฟเฉลี่ยเป็นวัตต์ ค่านี้ไม่คงที่ เพราะโหมดการทำงานต่างกันกินไฟต่างกันมาก การเล็งและอ่านมุมอย่างเดียวกินไฟน้อยที่สุด การยิงระยะแบบมีปริซึมกินไฟปานกลาง ส่วนการยิงแบบไม่ใช้ปริซึม การส่องสว่างจอ และระบบขับมอเตอร์ในรุ่นที่มี กินไฟสูงที่สุด

Spec ที่เกี่ยวข้อง ผู้ผลิตมักระบุเวลาทำงานต่อการชาร์จหนึ่งครั้งอยู่ในช่วงประมาณ 5 ถึง 20 ชั่วโมง โดยตัวเลขสูงสุดคิดจากการวัดมุมและระยะเป็นช่วง ๆ ไม่ใช่การยิงต่อเนื่อง งานสำรวจจริงที่ยิงถี่จึงควรเผื่อไว้ประมาณครึ่งหนึ่งของค่าที่ประกาศ

ข้อควรระวัง การลดความสว่างจอและปิดการเชื่อมต่อไร้สายที่ไม่ได้ใช้ ช่วยยืดเวลาทำงานได้อย่างมีนัยสำคัญ โดยไม่กระทบความแม่นยำของการวัดเลย

3. แรงดันตกภายใต้โหลด และผลต่อค่าที่วัดได้

ทฤษฎี เซลล์ทุกก้อนมีความต้านทานภายใน เมื่อจ่ายกระแสสูง แรงดันที่ขั้วจะตกลงชั่วขณะตามความสัมพันธ์ที่แรงดันตกเท่ากับกระแสคูณความต้านทานภายใน แบตเตอรี่ที่เสื่อมแล้วมีความต้านทานภายในสูงขึ้น แรงดันจึงตกลึกกว่าเดิมทุกครั้งที่เครื่องยิงระยะ

อาการที่พบ เครื่องดับเองขณะกดยิงทั้งที่จอยังแสดงว่ามีไฟเหลือ ค่าที่แสดงกระพริบหรือค้าง และบางรุ่นแสดงข้อความเตือนเรื่องระยะแล้วยิงไม่ผ่าน อาการเหล่านี้มักถูกเข้าใจผิดว่าเป็นปัญหาของชุดวัดระยะ ทั้งที่ต้นเหตุอยู่ที่แบตเตอรี่

Procedure ทดสอบด้วยการเปลี่ยนไปใช้แบตเตอรี่ก้อนที่รู้ว่าสภาพดีแล้วทำงานซ้ำในเงื่อนไขเดิม หากอาการหายไปแสดงว่าเป็นที่แบตเตอรี่ ไม่ใช่ตัวเครื่อง การทดสอบภาคสนามเพื่อประเมินความแม่นยำตามแนวทาง ISO 17123-5 ก็ควรทำขณะที่ไฟเต็มเสมอ เพื่อไม่ให้แรงดันตกเข้าไปปนกับผลการทดสอบ

4. อุณหภูมิและรอบการชาร์จที่กำหนดอายุจริง

ทฤษฎี ความจุที่ใช้ได้จริงลดลงเมื่ออุณหภูมิต่ำ เพราะปฏิกิริยาภายในเซลล์ช้าลงและความต้านทานภายในสูงขึ้น ส่วนอุณหภูมิสูงไม่ได้ลดความจุทันที แต่เร่งให้เซลล์เสื่อมเร็วขึ้นอย่างถาวร อายุของแบตเตอรี่จึงนับเป็นรอบการชาร์จควบคู่กับสภาพที่เก็บ

Spec ที่เกี่ยวข้อง ช่วงอุณหภูมิใช้งานที่ผู้ผลิตระบุอยู่ในช่วงประมาณลบ 20 ถึงบวก 50 องศาเซลเซียส และอายุใช้งานอยู่ในช่วงประมาณ 300 ถึง 500 รอบการชาร์จก่อนความจุจะเหลือราวแปดสิบเปอร์เซ็นต์ของค่าเริ่มต้น

ข้อควรระวัง การเก็บแบตเตอรี่ทิ้งไว้ในรถที่จอดกลางแดดคือสภาพที่ทำลายเซลล์เร็วที่สุด และการเก็บยาวหลายเดือนควรเก็บที่ประจุประมาณครึ่งก้อน ไม่ใช่เต็มหรือหมดเกลี้ยง

5. วางแผนพลังงานหน้างานให้จบในเที่ยวเดียว

Procedure ประมาณชั่วโมงทำงานจริงต่อวัน แล้วคูณด้วยกำลังไฟเฉลี่ยของโหมดที่จะใช้ เทียบกับพลังงานรวมของแบตเตอรี่ที่มี เผื่อสำรองอีกอย่างน้อยห้าสิบเปอร์เซ็นต์สำหรับงานที่กลับมาทำใหม่ไม่ได้ เช่น งานที่ต้องปิดการจราจรหรืองานที่หน้างานเปิดให้เข้าเพียงวันเดียว

สิ่งที่ควรมีติดรถ แบตเตอรี่สำรองอย่างน้อยหนึ่งก้อนที่ชาร์จเต็มและหมุนเวียนใช้สลับกัน แท่นชาร์จที่ใช้ไฟรถได้ และการจดวันที่เริ่มใช้ไว้ที่ตัวก้อน เพื่อให้รู้ว่าก้อนไหนใกล้ครบรอบอายุแล้ว

ข้อควรระวัง อย่าใช้แบตเตอรี่เทียบรุ่นที่ไม่มีวงจรป้องกันในตัว เพราะนอกจากเสี่ยงต่อความเสียหายของเครื่องแล้ว ยังทำให้การรับประกันสิ้นสุดลงทันที

◆ สรุปและคำแนะนำเชิงเทคนิค

ตัวเลขเดียวที่ใช้เทียบแบตเตอรี่ข้ามรุ่นได้คือพลังงานรวมเป็นวัตต์ชั่วโมง ไม่ใช่แอมป์ชั่วโมงที่คนมักดูกัน เพราะแรงดันที่ต่างกันทำให้ความจุเท่ากันหมายถึงพลังงานคนละระดับ เมื่อรู้พลังงานรวมแล้ว การประมาณเวลาทำงานจึงทำได้ตรงตามโหมดที่ใช้จริง

อาการที่ควรจำให้ขึ้นใจคือเครื่องดับขณะยิงทั้งที่จอบอกว่ามีไฟเหลือ นั่นคือลายเซ็นของแรงดันตกจากเซลล์ที่เสื่อม ไม่ใช่ความเสียหายของชุดวัดระยะ การเปลี่ยนไปใช้ก้อนที่รู้สภาพแล้ววัดซ้ำ คือวิธีแยกสาเหตุที่เร็วและถูกที่สุด

สุดท้าย อายุแบตเตอรี่ถูกกำหนดโดยความร้อนและรอบการชาร์จมากกว่าจำนวนปี การเก็บให้พ้นแดด ชาร์จก่อนหมดเกลี้ยง และหมุนเวียนก้อนสำรองอย่างสม่ำเสมอ คือสิ่งที่ยืดอายุได้จริงโดยไม่มีค่าใช้จ่าย

จำหน่ายอุปกรณ์และบริการซ่อมกล้องสำรวจ พี นัมเบอร์วัน อินสตรูเม้นท์ จำหน่ายแบตเตอรี่ แท่นชาร์จ และอุปกรณ์ประกอบสำหรับ Total Station กล้องวัดมุม และกล้องระดับ พร้อมบริการตรวจสภาพและซ่อมเมื่อพบว่าปัญหาอยู่ที่วงจรจ่ายไฟของตัวเครื่อง และออกรายงานสอบเทียบตามแนวทางระบบคุณภาพ ISO/IEC 17025

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

■ บจก.พี นัมเบอร์วัน อินสตรูเม้นท์ (รังสิต)

▸ Location: https://maps.app.goo.gl/pVxYa4RWrwde1aFg9

▸ หน้าร้านสาขารังสิต B202 ชั้น 2 ปั๊มคาร์เท็กซ์ โครงการสัมมากรเพลสรังสิตคลอง 2

▸ เปิดบริการ จ.-ศ. 8.30-17.30 น. และ วันเสาร์ 9.00-14.00 น.

▸ บริการ: จำหน่าย · เช่า · ซ่อม · สอบเทียบ

▸ โทร. 02-181-6844

▸ www.p1instrument.co.th

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

#ศูนย์รวมกล้องสำรวจราคาถูก #กล้องสำรวจมือสอง #กล้องTotalStation #กล้องระดับ #กล้องวัดมุม #บริการเช่ากล้องสำรวจ #ซ่อมกล้องสำรวจ #สอบเทียบกล้องสำรวจ #P1Instrument #พีนัมเบอร์วันอินสตรูเม้นท์ #แบตเตอรี่กล้องสำรวจ #TotalStation #วัตต์ชั่วโมง #แรงดันตก #ดูแลอุปกรณ์สำรวจ