การเช็คระยะโก่งตัว (Deflection) ของสะพาน ด้วยกล้องสำรวจ
การเช็คระยะโก่งตัวของสะพาน คือการวัดการเปลี่ยนแปลงระดับแนวดิ่ง ( 
Z) ของโครงสร้างเมื่อรับน้ำหนักบรรทุก (Load Test) หรือการติดตามพฤติกรรมระยะยาว ด้วยกล้อง Total Station
1. การเตรียมจุดอ้างอิงหน้างาน
- หมุดอ้างอิงภายนอก (Reference Benchmark) : ฝังหมุดคงรูปนอกตัวสะพานอย่างน้อย 2 จุด บนพื้นที่มั่นคง ไร้แรงสั่นสะเทือน
- เป้าตรวจสอบบนสะพาน (Monitoring Targets) : ติดตั้งเป้า Mini Prism หรือ Reflector Sheet ณ ตำแหน่งวิกฤต เช่น กึ่งกลางช่วงสะพาน (Mid-span), จุด 1/4 ของความยาวช่วง และใกล้ตอม่อ
2. ขั้นตอนการปฏิบัติงาน (3 Phases)
Phase 1: ค่าฐานอ้างอิง (Initial / Zero Load):
- ตั้งกล้องบนพื้นดินที่มั่นคงนอกสะพาน เช็ก Backsight กับหมุดอ้างอิงภายนอก ( Z
1 mm.)
- ยิงเก็บค่าระดับเริ่มต้น (Z0) ของทุกเป้าบนสะพานขณะยังไม่มีน้ำหนักบรรทุก
Phase 2: ค่าขณะรับน้ำหนัก (Under Load):
- เมื่อรถทดสอบจอด ณ ตำแหน่งที่กำหนด ให้ยิงเก็บค่าระดับ (ZLoad)
- คำนวณระยะโก่งตัว : Deflection = ZLoad - Z0
Phase 3: ค่าการคืนตัว (Recovery):
- เคลื่อนรถทดสอบออก แล้วยิงเก็บค่าระดับ (ZFinal) เพื่อตรวจสอบการคืนตัวของโครงสร้าง
3. ข้อควรระวังเพื่อความละเอียดระดับมิลลิเมตร
- ห้ามตั้งกล้องบนตัวสะพาน : แรงสั่นสะเทือนจากรถวิ่งและน้ำหนักบรรทุกจะทำให้ค่าพิกัดกล้องคลาดเคลื่อน
- เปิดระบบแก้ค่าสภาพอากาศ (PPM) : เปิดใช้งานการปรับแก้ความโค้งโลกและแก้การหักเหแสง (Curvature & Refraction Correction) ในตัวกล้องเสมอ
- ระวังไอความร้อน (Heat Shimmer) : ไอความร้อนเหนือพื้นผิวถนนสะพานทำให้แนวสายตาหักเหได้ ควรทดสอบช่วงเช้าตรู่หรือช่วงกลางคืน
สำหรับงาน Structural Monitoring ที่ต้องการความละเอียดสูง ควรเลือกใช้เป้า Mini Prism แบบยึดน็อตถาวร บนโครงสร้างสะพาน แทนการใช้แผ่นสติกเกอร์ reflex เพื่อป้องกันเป้าขยับตัวหรือหลุดร่อนระหว่างทดสอบ
