ชนิด "กล้องสำรวจ" (Surveying Instruments): เลือกใช้ให้ถูกงานเพื่อความแม่นยำสูงสุด
กล้องสำรวจคืออาวุธชิ้นสำคัญที่สุดของช่างสำรวจและวิศวกร ในภาคสนามเราสามารถจำแนกประเภทของกล้องตามลักษณะการใช้งานและเทคโนโลยีได้เป็น 4 กลุ่มหลัก ดังนี้ครับ
1. กล้องระดับ (Level) — เน้นความสูง-ต่ำ
หน้าที่หลัก ใช้สำหรับหาค่าระดับความสูงและรังวัดความต่างระดับของพื้นที่ โดยทำงานร่วมกับไม้สต๊าฟ (Leveling Staff)ประเภทที่นิยม- Automatic Level : ระบบกลไกทั่วไป ใช้สายตาส่องอ่านตัวเลขบนไม้สต๊าฟ ทนทานและเสถียรสุด
- Digital Level : ใช้คู่กับไม้สต๊าฟบาร์โค้ด กล้องจะประมวลผลและบันทึกค่าให้เองอัตโนมัติ ช่วยตัดปัญหาความคลาดเคลื่อนจากสายตาคน
2. กล้องวัดมุม (Theodolite) — เน้นหาองศาแนวอาคาร
หน้าที่หลัก ใช้สำหรับรังวัดมุมราบ (Horizontal Angle) และมุมดิ่ง (Vertical Angle) เพื่อกำหนดทิศทางหรือดิ่งแนวอาคารประเภทที่นิยม- Optical Theodolite: ระบบดั้งเดิมที่ต้องส่องอ่านค่ามุมผ่านจานองศาแก้วขนาดเล็ก
- Digital Theodolite: แสดงผลค่ามุมออกมาเป็นตัวเลขดิจิทัลบนหน้าจอ LCD อ่านง่ายและรวดเร็ว
3. กล้องประมวลผลรวม (Total Station) — ครบเครื่องเรื่อง พิกัด-มุม-ระยะ
หน้าที่หลัก เป็นการรวมร่างระหว่าง กล้องวัดมุม (Theodolite) และ เครื่องวัดระยะทางอิเล็กทรอนิกส์ (EDM) ไว้ด้วยกัน- การทำงาน : ยิงเลเซอร์วัดระยะทางพร้อมวัดมุมคู่กัน จากนั้นจะคำนวณออกมาเป็นค่าพิกัด (X, Y) และค่าระดับ (Z) ได้ทันทีในหน้างาน พร้อมบันทึกข้อมูลส่งออกเป็นไฟล์ดิจิทัล (.CAD / .CSV) ไปใช้งานต่อได้เลย
4. เทคโนโลยีการสำรวจร่วมสมัย — เน้นพื้นที่กว้างและความละเอียดสูง
- GNSS/GPS Surveying : ชุดรับสัญญาณดาวเทียมความละเอียดสูง (ระบบ RTK / Static) ใช้รังวัดเจาะหาค่าพิกัดบนพื้นโลกได้อย่างแม่นยำในระดับมิลลิเมตร เหมาะกับงานพื้นที่เปิดโล่งขนาดใหญ่
- 3D Laser Scanner / LiDAR : กล้องยิงลำแสงเลเซอร์นับล้านจุดเพื่อเก็บข้อมูลวัตถุรอบตัวออกมาเป็นกลุ่มจุด 3 มิติ (Point Cloud) เหมาะกับงานอุโมงค์ หรือสถาปัตยกรรมที่ซับซ้อน
สรุปหลักการเลือกใช้งาน
- งานเช็คความสูง ถ่ายระดับ เทคอนกรีต วางท่อ กล้องระดับ (Level)
- งานวางผัง ปักหมุด หาพิกัด หาฉากแนวอาคาร กล้อง Total Station
- งานโครงข่ายขนาดใหญ่ หรือทำแบบจำลอง 3 มิติ GNSS หรือ 3D Laser Scanner