ความรู้กล้องทั่วไป

งานปูกระเบื้องที่แนวเซาะไม่ตรงหรือระดับไม่ได้ระนาบคืองานแก้ยาก. กรณีศึกษาจริงจากหน้างาน แสดงวิธีใช้กล้องไลน์เลเซอร์ (Line Laser) วางแนวระดับและดิ่งให้ได้ระนาบมาตรฐาน ลดงานแก้และเศษวัสดุ

ตัวรับสัญญาณเลเซอร์ (Laser Receiver/Detector) ช่วยให้กล้องไลน์ทำงานกลางแจ้งได้ไกลขึ้นหลายเท่า บทความนี้สรุปขั้นตอนการตั้งค่าและใช้งานอย่างเป็นระบบ พร้อมเกณฑ์ความคลาดเคลื่อนที่ช่างควรรู้

ในไซต์งานก่อสร้างอาคารหรือโครงสร้างขนาดใหญ่ สิ่งหนึ่งที่วิศวกรและผู้รับเหมาต้องการความแม่นยำมากที่สุดคือ "ตำแหน่งพิกัดของเสา" เพราะเสาแต่ละต้น

สำหรับช่างสำรวจที่ใช้งานกล้อง Total Station เป็นประจำ อุปกรณ์ที่ต้องแบกเดินควบคู่ไปกับไม้โพล (Pole) ก็คือ "ปริซึมสะท้อนแสง"

หลังจากเหน็ดเหนื่อยกับการยืนส่องกล้อง เดินสายระดับ หรือเดินเก็บพิกัดกลางแดดกลางฝุ่นมาทั้งวัน เมื่อได้ยินคำว่า เลิกงานได้!

เคยสังเกตไหมว่า ทำไมในกล่องเก็บกล้องระดับหรือกล้อง Total Station ของแบรนด์ชั้นนำ ถึงต้องแถมซองพลาสติกหรือกล่องตลับเล็กๆ ที่บรรจุเม็ดกรวดใสๆ

ท้องฟ้าเมืองไทยคาดเดาอะไรไม่ได้เลยครับ บางวันตอนเช้าแดดเปรี้ยงจนหัวแทบแตก แต่พอตกบ่ายกลับมีเมฆดำทมิฬลอยมาพร้อมลมกระโชกแรง

น็อตปรับระดับฐานกล้องทั้ง3ตัว หรือที่ช่างสำรวจเรียกกันติดปากว่า "น็อตเท้าเหยียบ" (Footscrews) คือกลไกสำคัญที่เราต้องหมุนปรับทุกครั้งที่ตั้งกล้อง

ในงานรังวัด ต่อให้กล้องสำรวจจะล้ำสมัยหรือราคาแพงแค่ไหน แต่หาก "ขาตั้งกล้อง (Tripod)" ไม่มั่นคง เกิดการทรุดตัวหรือขยับเพียงมิลลิเมตรเดียว ค่าเล็ง (Error) ก็สามารถคลาดเคลื่อนไปได้

ช่างสำรวจสายลุยทุกคนต่างรู้ดีว่า อาชีพของเราไม่ใช่อาชีพที่จะนั่งทำงานในห้องแอร์ฉ่ำๆ ได้ บ่อยครั้งที่โจทย์หน้างานผลักดันให้เราต้องไปยืนตั้งกล้อง

หนึ่งในขั้นตอนมาตรฐานหลังจากที่เรากางขาตั้งกล้องสำรวจ (Tripod) และปรับระดับเพลตบนเรียบร้อยแล้วก็คือ การยกตัวกล้องสำรวจลงไปตั้ง แล้วเอามือเอื้อมไปหมุน

เคยไหมตั้งกล้องระดับ (Automatic Level) ปรับฟองกลมเข้าเซนเตอร์เป๊ะเรียบร้อยแล้ว แต่พอเอาตาแนบเข้ากับช่องมองภาพเพื่อจะอ่านค่าไม้สต๊าฟ

ในโลกของการทำงานสำรวจระดับ ที่ต้องแข่งขันกับความละเอียดในระดับมิลลิเมตร พี่ๆ ช่างสำรวจสายสนามคงเคยได้ยินคำแนะนำจากหัวหน้าชุดหรือนายช่างอาวุโสว่า

หนึ่งในปัญหาสุดปวดหัวของผู้รับเหมาและวิศวกรคุมงานหลังจากส่งมอบงานเทปูนพื้นโรงงาน ลานจอดรถ หรือพื้นคลังสินค้าขนาดใหญ่ก็คือ "ปัญหาน้ำขังเป็นแอ่ง

สำหรับคนที่ทำงานในวงการก่อสร้าง หรือแม้แต่ประชาชนทั่วไปที่เดินผ่านเขตก่อสร้างรถไฟฟ้า มักจะเคยเห็นช่างสำรวจตั้งกล้องตัวใหญ่ที่เรียกว่า

ในการทำงานสนาม อุปกรณ์ที่เปรียบเสมือนหัวใจและกล่องดวงใจของทีมสำรวจก็คือ "กล้องสำรวจ" ไม่ว่าจะเป็นกล้องระดับ, กล้องวัดมุม หรือกล้อง Total Station

แดดเมืองไทยไม่เคยปราณีใครครับ! โดยเฉพาะพี่ๆ ช่างสำรวจที่ทำหน้าที่เป็น "ช่างกล้อง" วันๆ หนึ่งนอกจากผิวจะต้องปะทะแดดแผดเผาแล้ว อวัยวะที่รับศึกหนักที่สุด

วูบเดียวจริงๆ บางครั้งอาจเกิดจากความรีบร้อนบิดน็อตล็อกใต้ฐานกล้องไม่แน่น ลมพัดแรงกระแทกขาตั้งจนล้ม หรือเพื่อนร่วมงานเดินสะดุดขากล้อง เสียง โครม!

เวลาเราเดินเข้าไปในร้านขายอุปกรณ์สำรวจ หรือเวลาเห็นทีมช่างสำรวจตั้งกล้องอยู่ริมถนน เรามักจะเห็นกล้องระดับ (Automatic Level) มีหลากหลายขนาด

ในการทำธุรกิจรับเหมาก่อสร้างหรือเปิดบริษัทสำรวจ "กล้องระดับ (Automatic Level)" มักจะถูกมองว่าเป็นอุปกรณ์ที่ซื้อครั้งเดียวแล้วใช้ยาวจนลืม

สำหรับช่างสำรวจหรือวิศวกรสนามที่ต้องทำงานกลางแจ้ง ช่วงเวลาตั้งแต่ 11.00 น. ไปจนถึง 14.00 น. คือช่วงเวลาที่ทำงานยากที่สุด

ในบรรดาอุปกรณ์สำรวจทั้งหมด "ขาตั้งกล้องระดับ" ดูเหมือนจะเป็นอุปกรณ์ที่ถูกใช้งานอย่างสมบุกสมบันที่สุด ทั้งโดนแดดแผดเผา ตากฝน ลุยโคลน และถูกโยนขึ้นหลังรถกระบะซ้ำแล้วซ้ำเล่า

ในงานก่อสร้างและงานสำรวจ "กล้องระดับ (Automatic Level)" คือเครื่องมือตัดสินชี้ชะตาว่าอาคารจะตรง ถนนจะลาดเอียงถูกต้อง หรือท่อน้ำจะไหลถูกทิศทางหรือไม่

ในพื้นที่ป่าทึบ ถือเป็นหนึ่งในงานปราบเซียนของนักสำรวจ เนื่องจากอุปสรรคสำคัญอย่างต้นไม้ที่หนาแน่น เรือนยอดไม้ที่บดบังแสง และความลาดชันของพื้นที่

ในการทำงานสำรวจภาคสนาม คงไม่มีอะไรน่าปวดหัวไปกว่าการต้องรังวัดเก็บรายละเอียดในพื้นที่ป่าละเมาะ พุ่มไม้หนา หรือพื้นที่เกษตรกรรมที่เต็มไปด้วยกิ่งไม้

หน้างานสำรวจในเมืองไทย สิ่งที่ช่างสำรวจทุกคนต้องเจอเหมือนกันอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ก็คือ "อากาศที่ร้อนจัด" หลายครั้งหลังจากลุยงานเหน็ดเหนื่อยมาทั้งวัน

ในบรรดาเครื่องมือสำรวจ "กล้องระดับ"อาจดูเป็นเครื่องมือที่ใช้งานง่ายและไม่ซับซ้อนที่สุด แต่เคยสังเกตไหมว่า เวลาเราจะเลือกซื้อหรือเช่ากล้องระดับมาใช้งาน

สำหรับช่างสำรวจที่ใช้งานกล้อง Total Station ในการยิงระยะทางไกลๆ หรือต้องการความละเอียดระดับมิลลิเมตร คงคุ้นเคยกับคำว่า "PPM" ที่อยู่บนหน้าจอ

ถ้าเป็นงานสำรวจสมัยก่อน เวลาที่เราจะวัดระยะทางด้วยกล้องเลเซอร์ สิ่งที่ขาดไม่ได้เลยคือ "คนถือเป้าโพล " ที่ต้องเดินไปยืนนิ่งๆ บนจุดที่ต้องการ

ในไซต์งานก่อสร้าง เรามักจะคุ้นเคยกับการใช้ "กล้องระดับ (Auto Level)" ในการถ่ายระดับ พ่นสเปรย์เช็คความสูงคันดิน หรือคุมระดับเทคอนกรีต