Last updated: 4 ก.ย. 2569 | 7 จำนวนผู้เข้าชม |
เทคนิคที่ 1: รู้จักเส้นใยแต่ละเส้นก่อนใช้งาน เรติเคิลของกล้องระดับมีเส้นใยราบกลางสำหรับอ่านค่าระดับ เส้นใยดิ่งสำหรับตรวจว่าไม้สต๊าฟตั้งตรงในภาพ และเส้นใยสเตเดียบนล่างสำหรับประมาณระยะ ทั้งสามหน้าที่พึ่งพาการที่เรติเคิลอยู่ในแนวที่ถูกต้อง
เทคนิคที่ 2: คำนวณผลของเส้นใยเอียงให้เห็นตัวเลข หากเส้นใยราบเอียงไปเป็นมุม e ค่าผิดที่เกิดขึ้นเมื่ออ่านไม้ที่ตำแหน่งเยื้องจากกึ่งกลางภาพเป็นระยะ s คำนวณได้จาก
dh = s x tan(e)
เส้นใยที่เอียง 30 ลิปดา และไม้สต๊าฟอยู่เยื้องจากกึ่งกลางไป 100 มิลลิเมตรบนหน้าไม้ จะให้ค่าผิดประมาณ 0.9 มิลลิเมตร ซึ่งดูน้อยแต่เป็นความคลาดเคลื่อนเชิงระบบที่เกิดซ้ำทุกสถานีในทิศทางเดียวกัน
ข้อควรระวัง ความผิดจากเส้นใยเอียงจะหายไปหมดถ้าอ่านค่าที่กึ่งกลางภาพพอดี จึงเป็นความผิดที่ซ่อนตัวได้ดีจนกว่าจะเจอหน้างานที่บังคับให้ต้องอ่านเยื้อง
เทคนิคที่ 3: ปรับโฟกัสเส้นใยให้คมก่อนทุกครั้ง หมุนวงแหวนปรับโฟกัสเรติเคิลโดยเล็งไปที่พื้นหลังสว่างสม่ำเสมอ เช่น ท้องฟ้าหรือผนังขาว จนเส้นใยคมชัดที่สุด แล้วจึงค่อยโฟกัสภาพไม้สต๊าฟ ขั้นตอนนี้ต้องทำใหม่ทุกครั้งที่เปลี่ยนผู้ส่อง
เทคนิคที่ 4: ทดสอบพารัลแลกซ์ด้วยการขยับตา เมื่อโฟกัสครบแล้ว ให้ขยับศีรษะขึ้นลงเล็กน้อยขณะมองผ่านเลนส์ตา หากเส้นใยเลื่อนไปมาเทียบกับสเกลบนไม้ แสดงว่ายังมีพารัลแลกซ์เหลืออยู่ ต้องปรับโฟกัสใหม่ ไม่ใช่รีบอ่านค่า
ข้อควรระวัง พารัลแลกซ์ทำให้ค่าผิดได้มากกว่าเส้นใยเอียงหลายเท่า และเป็นความผิดแบบสุ่มที่เปลี่ยนไปทุกครั้งที่ขยับตา จึงต้องกำจัดให้หมดก่อนจะไปตรวจเรื่องแนวของเรติเคิล
เทคนิคที่ 5: ตรวจเส้นใยดิ่งด้วยสายดิ่ง แขวนสายดิ่งไว้ที่ระยะประมาณ 20 ถึง 30 เมตร ปรับกล้องให้ได้ระดับ แล้วเล็งไปที่สายดิ่ง เส้นใยดิ่งของเรติเคิลต้องทับสนิทกับสายดิ่งตลอดความยาว หากเบนออกที่ปลายด้านใดด้านหนึ่ง แสดงว่าเรติเคิลหมุนไปจากตำแหน่งเดิม
เทคนิคที่ 6: ตรวจเส้นใยราบด้วยการแพนกล้อง เล็งจุดเป้าที่คมชัดให้อยู่บนเส้นใยราบตรงขอบด้านซ้ายของภาพ แล้วค่อย ๆ หมุนกล้องรอบแกนดิ่งจนจุดนั้นเคลื่อนไปถึงขอบด้านขวา หากจุดยังอยู่บนเส้นใยราบตลอดทาง แสดงว่าแนวถูกต้อง หากเคลื่อนขึ้นหรือลง แสดงว่าเรติเคิลเอียง วิธีทดสอบภาคสนามลักษณะนี้ใช้แนวคิดเดียวกับที่ระบุใน ISO 17123-2 คือแยกผลของแต่ละองค์ประกอบออกมาทดสอบทีละอย่าง
เกณฑ์ยอมรับ จุดเป้าไม่ควรเคลื่อนออกจากเส้นใยราบเกินความหนาของเส้นใยเอง ตลอดการแพนเต็มความกว้างของภาพ
เทคนิคที่ 7: ตรวจอัตราส่วนสเตเดียกับระยะที่ทราบ วัดระยะจริงด้วยเทปเหล็กไว้ก่อน แล้วอ่านค่าเส้นใยสเตเดียบนและล่าง ระยะประมาณคำนวณจาก
D = K x (a - b)
เมื่อ a และ b คือค่าที่อ่านได้จากเส้นใยบนและล่าง และ K คือค่าคงที่สเตเดียซึ่งกล้องระดับทั่วไปใช้ค่า 100 หากค่าที่คำนวณต่างจากระยะจริงมากผิดปกติ แสดงว่าเรติเคิลหรือระบบเลนส์มีปัญหา
เทคนิคที่ 8: ใช้สเตเดียบาลานซ์ระยะหน้าและระยะหลัง แทนที่จะกะระยะด้วยสายตาหรือนับก้าว ให้ใช้ค่าสเตเดียเทียบระยะสองข้างให้ใกล้เคียงกัน วิธีนี้เร็วและช่วยหักล้างความคลาดเคลื่อนแนวเล็งไปพร้อมกัน
Spec ที่เกี่ยวข้อง กล้องระดับอัตโนมัติของผู้ผลิตหลักมีกำลังขยายอยู่ในช่วงประมาณ 20 ถึง 32 เท่า ระยะเล็งต่ำสุดประมาณ 0.3 ถึง 1.0 เมตร และความคลาดเคลื่อนมาตรฐานต่อการเดินระดับไปกลับ 1 กิโลเมตร ประมาณ 0.7 ถึง 2.5 มิลลิเมตร กำลังขยายที่สูงขึ้นทำให้เห็นเส้นใยเทียบกับสเกลได้ละเอียดขึ้น แต่ก็ขยายภาพสั่นจากคลื่นความร้อนด้วย
เทคนิคที่ 9: อ่านค่าที่กึ่งกลางภาพเสมอ และตรวจซ้ำหลังกล้องถูกกระแทก เลือกตำแหน่งตั้งกล้องให้ไม้สต๊าฟอยู่กลางภาพ ไม่ใช่ริมขอบ เพราะกึ่งกลางเป็นบริเวณที่ผลของเส้นใยเอียงเป็นศูนย์ และให้ทดสอบตามข้อ 5 กับข้อ 6 ใหม่ทุกครั้งที่กล้องตก ถูกกระแทก หรือผ่านการขนส่งระยะไกล
เทคนิคที่ 10: บันทึกผลตรวจและไม่หมุนเรติเคิลเอง จดวันที่ตรวจและผลที่ได้ลงทะเบียนอุปกรณ์ทุกครั้ง หากพบว่าเรติเคิลเอียงเกินเกณฑ์ อย่าถอดฝาครอบเพื่อหมุนแก้เอง เพราะสกรูยึดเรติเคิลควบคุมทั้งแนวและระยะโฟกัสพร้อมกัน การหมุนโดยไม่มีเครื่องมืออ้างอิงจะทำให้เกิดปัญหาใหม่ที่หนักกว่าเดิม
ข้อควรระวัง ผลตรวจเรติเคิลที่ผ่านเกณฑ์ไม่ได้แปลว่ากล้องทั้งตัวใช้ได้ ยังต้องทำ Two-Peg Test เพื่อตรวจแนวเล็งและระบบชดเชยแยกอีกชุดหนึ่งเสมอ
เรติเคิลเป็นจุดที่ตรวจง่ายที่สุดแต่ถูกข้ามบ่อยที่สุด ลำดับที่ควรทำมีสามขั้นชัดเจน คือกำจัดพารัลแลกซ์ให้หมดก่อน แล้วจึงตรวจแนวเส้นใยดิ่งด้วยสายดิ่งและแนวเส้นใยราบด้วยการแพนกล้อง และปิดท้ายด้วยการตรวจอัตราส่วนสเตเดียกับระยะที่ทราบ ทั้งหมดใช้เวลาไม่เกิน 20 นาที และใช้อุปกรณ์ที่มีอยู่แล้วในชุดงาน
หลักที่ช่วยลดความเสี่ยงได้มากที่สุดโดยไม่ต้องตรวจอะไรเลย คือการอ่านค่าที่กึ่งกลางภาพ เพราะเป็นตำแหน่งที่ผลของเส้นใยเอียงเป็นศูนย์ตามสมการ ส่วนงานที่บังคับให้ต้องอ่านเยื้องขอบภาพ ควรถือว่าเป็นงานที่ต้องตรวจเรติเคิลก่อนเริ่มเสมอ
เมื่อผลตรวจชี้ว่าเรติเคิลเอียงเกินเกณฑ์ หรือเส้นใยสเตเดียให้ระยะที่ผิดจากเทปเหล็กอย่างมีนัยสำคัญ นั่นคือขอบเขตที่การปรับหน้างานช่วยไม่ได้แล้ว ต้องส่งเข้าศูนย์บริการเพื่อปรับตั้งเรติเคิลด้วยเครื่องมืออ้างอิง แล้วสอบเทียบซ้ำทั้งชุดก่อนนำกลับไปใช้
บริการซ่อมและสอบเทียบกล้องระดับ พี นัมเบอร์วัน อินสตรูเม้นท์ รับปรับตั้งเรติเคิล ซ่อมระบบชดเชย และสอบเทียบกล้องระดับ กล้องวัดมุม และ Total Station โดยออกรายงานผลตามแนวทางระบบคุณภาพ ISO/IEC 17025 พร้อมบริการให้เช่ากล้องสำรองระหว่างที่เครื่องอยู่ในกระบวนการ
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
■ บจก.พี นัมเบอร์วัน อินสตรูเม้นท์ (รังสิต)
▸ Location: https://maps.app.goo.gl/pVxYa4RWrwde1aFg9
▸ หน้าร้านสาขารังสิต B202 ชั้น 2 ปั๊มคาร์เท็กซ์ โครงการสัมมากรเพลสรังสิตคลอง 2
▸ เปิดบริการ จ.-ศ. 8.30-17.30 น. และ วันเสาร์ 9.00-14.00 น.
▸ บริการ: จำหน่าย · เช่า · ซ่อม · สอบเทียบ
▸ โทร. 02-181-6844
▸ www.p1instrument.co.th
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
#ศูนย์รวมกล้องสำรวจราคาถูก #กล้องสำรวจมือสอง #กล้องTotalStation #กล้องระดับ #กล้องวัดมุม #บริการเช่ากล้องสำรวจ #ซ่อมกล้องสำรวจ #สอบเทียบกล้องสำรวจ #P1Instrument #พีนัมเบอร์วันอินสตรูเม้นท์ #เรติเคิล #CrossHair #พารัลแลกซ์ #สเตเดีย #ตรวจสอบกล้องระดับ
